
Alles over homeopathie: veelgestelde vragen en antwoorden
Wie schrijft homeopathische geneesmiddelen voor? Waar kan ik homeopathische geneesmiddelen vinden?
FAQ : homeopathie begrijpen
Voor Boiron zijn homeopathische geneesmiddelen in de eerste plaats geneesmiddelen die:
- geregistreerd zijn bij de gezondheidsautoriteiten en voldoen aan farmaceutische kwaliteitsnormen;
- voorgeschreven en aanbevolen worden door gezondheidsprofessionals (artsen, vroedvrouwen, apothekers, enz.);
- wereldwijd door ongeveer 300 miljoen mensen worden gebruikt¹ ².
In België heeft 54% van de huishoudens ooit homeopathie gebruikt.³
39% bewust en 15% onbewust.
Homeopathische geneesmiddelen worden toegepast bij veel voorkomende gezondheidsklachten.
Ze worden door gezondheidsprofessionals ingezet binnen verschillende domeinen, zoals NKO (neus, keel en oren), gynaecologie, pediatrie en dermatologie. Zowel huisartsen, specialisten, vroedvrouwen, tandartsen als dierenartsen maken er gebruik van.
Ook binnen de ondersteunende zorg bij kanker worden homeopathische geneesmiddelen soms gebruikt om bepaalde neveneffecten van de ziekte of behandeling beter te helpen verdragen.
Homeopathische geneesmiddelen kunnen voor alle leeftijden geschikt zijn.
Artsen integreren ze in hun praktijk binnen uiteenlopende medische domeinen zoals huisartsgeneeskunde, kindergeneeskunde, NKO, allergologie en gynaecologie.
Volwassenen, kinderen en ouderen kunnen daarom een homeopathisch geneesmiddel voorgeschreven of aanbevolen krijgen.
Ook tijdens de zwangerschap kan homeopathie worden gebruikt. Volg daarbij altijd het advies van uw arts en de gebruiksaanwijzingen in de bijsluiter.
Er bestaat niet één manier om homeopathische geneesmiddelen te gebruiken. In sommige gevallen zal een arts met expertise in homeopathie een behandeling op maat voorschrijven, rekening houdend met uw klachten, medische voorgeschiedenis en persoonlijke situatie.
Voor bepaalde alledaagse klachten kan zelfzorg mogelijk zijn. Met advies van uw apotheker kunnen homeopathische geneesmiddelen een geschikte oplossing bieden. Er bestaan ook producten die speciaal ontwikkeld zijn voor gebruik binnen het gezin en voor veel voorkomende klachten.
Twijfelt u of blijven de klachten aanhouden? Raadpleeg dan uw arts.
Een arts kan homeopathische geneesmiddelen voorschrijven bij acute klachten, die plots optreden en van korte duur zijn. De behandeling wordt dan meestal gedurende enkele uren of dagen gebruikt.
Daarnaast kunnen ze ook worden voorgeschreven bij terugkerende klachten, zoals pollenallergie, migraine, reumatische klachten of herpes. In dat geval wordt de behandeling vaak gedurende een langere periode gevolgd, met als doel het aantal, de duur of de intensiteit van de klachten te verminderen.
De arts zal steeds een behandeling kiezen die afgestemd is op de patiënt en zijn of haar reactie op de aandoening.
Homeopathie behandelt kanker niet. Als aanvulling op conventionele behandelingen kan ze echter, naast andere zorgmethoden, een waardevolle bijdrage leveren aan het verbeteren van de levenskwaliteit van patiënten.
Wanneer ze worden voorgeschreven of aanbevolen door een gezondheidsprofessional, kunnen homeopathische geneesmiddelen patiënten helpen om de bijwerkingen van de ziekte of van behandelingen (zoals chemotherapie of radiotherapie) beter te verdragen. Dit wordt ondersteunende zorg binnen de oncologie genoemd.
Volgens een studie die in 2010 in Frankrijk werd uitgevoerd in 18 zorgcentra, maakt 60% van de kankerpatiënten gebruik van complementaire geneeswijzen. Van deze patiënten geeft 1 op de 3 aan homeopathische geneesmiddelen te gebruiken.(4)
Ja. Homeopathie kan ook bij dieren worden gebruikt.
Er bestaan specifieke homeopathische geneesmiddelen die ontwikkeld zijn voor dieren en afgestemd zijn op hun behoeften.
Ook dierenartsen kunnen homeopathie toepassen. Daarnaast wordt het gebruikt in de veeteelt, waar het gewaardeerd wordt omdat het geen residuen achterlaat in melk of vlees.
Vraag altijd advies aan uw dierenarts voordat u een homeopathische behandeling start bij uw dier.
Voor informatie over het gebruik van onze producten raden wij aan om contact op te nemen met een gekwalificeerde gezondheidsprofessional.
Wilt u een zorgverlener vinden die met homeopathie werkt?
Raadpleeg ons register van gezondheidsprofessionals.
Voor specifieke vragen over het gebruik van druppels of over de equivalentie tussen druppels, tubes en doses raden wij aan om advies te vragen aan een gezondheidsprofessional.
Via ons register van gezondheidsprofessionals kunt u een zorgverlener met expertise in homeopathie bij u in de buurt vinden.
Homeopathie wordt al meer dan 150 jaar toegepast bij dieren, waaronder:
- gezelschapsdieren zoals honden, katten en andere huisdieren;
- landbouwdieren zoals koeien, geiten, schapen, varkens, pluimvee en konijnen.
Dierenartsen zijn opgeleid in homeopathie en ook veehouders hebben de meerwaarde ervan binnen hun bedrijfsvoering ontdekt. Homeopathische geneesmiddelen zijn niet schadelijk voor het dier en laten geen residuen achter in melk of vlees. Ook certificeringsorganisaties binnen de biologische landbouw bevelen het gebruik van homeopathie aan in hun lastenboeken.
De voorwaarden voor terugbetaling verschillen per land, ziekenfonds of aanvullende verzekering.
Voor informatie over eventuele tegemoetkomingen of terugbetalingen raden we aan contact op te nemen met uw ziekenfonds of aanvullende verzekering. Zij kunnen u informeren over de voorwaarden en de eventuele documenten die nodig zijn voor een tussenkomst.
Magistrale bereidingen worden individueel voor een patiënt bereid door een gekwalificeerde apotheker of medewerker.
Omdat deze bereidingen op maat worden gemaakt en niet industrieel geproduceerd worden, liggen de productiekosten hoger. Dat verklaart het prijsverschil met standaardproducten.
1 - B. Poitevin, WHO Policy and Practice, Integrating homoeopathy in health systems, 1999 http://www.who.int/bulletin/archives/77(2)160.pdf
2 - World Health Report, WHO Global Atlas of Traditional, Complementary and Alternative Medicine, Map Volume, 2005
3 - Etude Boiron iVox, June 2023, 1000 personnes (18+) représentatif de la population belge
4 - Rodrigues, Annals of oncology, vol 21, supplément 8, octobre 2010.
FAQ: homeopathische geneesmiddelen gebruiken
Een homeopathisch geneesmiddel bestaat doorgaans uit een tube met granulen of korrels erin. Tubes en dosissen, die granulen en globulen bevatten, zijn namelijk veel gebruikte vormen in de homeopathie. Maar er zijn nog andere vormen. Veel homeopathische geneesmiddelen zijn ook verkrijgbaar als siroop, tabletten, gel, zalf, oogdruppels enz.
Hoe dan ook voldoen ze aan dezelfde kwaliteits- en betrouwbaarheidsnormen, ongeacht hun vorm.
Homeopathische geneesmiddelen worden voorgeschreven door gezondheidsprofessionals die hiervoor een opleiding volgden. Dat zijn dan huisartsen en specialisten. Ook de apotheker kan ze adviseren.
Sinds oktober 2011 mag in Frankrijk een verloskundige ook homeopathische geneesmiddelen voorschrijven voor aandoeningen die verband houden met de zwangerschap en de bevalling. Ook in België mogen vroedvrouwen homeopathische geneesmiddelen adviseren.
In België zijn homeopathische geneesmiddelen enkel verkrijgbaar bij de apotheker. Hij kent ze en kan je advies geven. Als je graag enkele homeopathische geneesmiddelen in je thuisapotheek wilt, kunnen de specialiteiten van Boiron en enkele unitaire geneesmiddelen heel nuttig zijn voor je dagelijkse gezondheid. Vraag raad aan je apotheker.
Voor een baby die nog niet met een lepeltje eet, moeten de granulen (of globulen) worden opgelost in een beetje water, in een zuigfles of een beker.
Zodra je baby heeft leren eten met een lepel, kun je de zuiggranulen geven met de granulenteller en de inhoud van de dosissen met een lepeltje, in meerdere keren.
Geef de granulen of globulen bij voorkeur vóór de maaltijd.
Tip voor ouders:
Om tijd te winnen, kun je het totale aantal granulen dat je overdag moet geven in één keer oplossen in een zuigflesje met water. Dat geef je vervolgens aan je baby in het aantal keren dat de dokter heeft voorgeschreven.
Als je de granulen laat smelten in een glas, is het gemakkelijker om de vloeistof met een pipet toe te dienen.
Je arts, apotheker of verloskundige kan een homeopathische behandeling alleen of in combinatie met andere geneesmiddelen voorschrijven. Het is belangrijk dat je hun aanbevelingen opvolgt en ze bij twijfel om advies vraagt.
Neem een kijkje op onze website van ons online register van gezondheidsprofessionals.
De 'stam' is de grondstof die wordt gebruikt als basis voor het homeopathische geneesmiddel. De naam van de stam wordt vermeld in het Latijn. Zo kunnen artsen overal ter wereld de geneesmiddelen gemakkelijk en nauwkeurig identificeren.
Een van de eigenschappen van homeopathische geneesmiddelen is dat ze verdund zijn. Het cijfer (9 in het voorbeeld hieronder) geeft de verdunningsgraad aan. In dit voorbeeld betekent 9 CH dat de grondstof negen keer op één honderdste werd verdund (1 druppel van de grondstof in 99 druppels van een oplossing op basis van water en alcohol).
'CH' staat voor 'Centesimale van Hahnemann'. Dat is de verdunningsmethode die dokter Hahnemann, bedenker van de homeopathie, heeft ontwikkeld.
Geneesmiddelen in tubes of dosissen (granulen en globulen) worden oraal ingenomen, buiten de maaltijden. Laat ze smelten in je mond:
- De granulen neem je meestal 5 per 5 in, verschillende keren per dag.
- De dosis globulen moet je volledig en in één keer innemen.
De duur van de homeopathische behandeling en het aantal innamen staan vermeld op het voorschrift en/of op de bijsluiter van het geneesmiddel.
Volg altijd het voorschrift van de arts of het advies van de apotheker.
Er zijn twee groepen van homeopathische geneesmiddelen.
- Sommige geneesmiddelen dragen of hebben geen therapeutische indicatie, dosering of bijsluiter. De reden? In de homeopathie kan één geneesmiddel worden gebruikt om verschillende ziekten te behandelen (spijsverteringsstoornissen en slapeloosheid bijvoorbeeld) en kan dezelfde aandoening (bijvoorbeeld een verkoudheid) worden behandeld met verschillende geneesmiddelen, die gekozen worden op basis van de patiënt. Het is de taak van de gezondheidsprofessional om te bepalen welke geneesmiddelen je moet nemen en hoe.
Deze geneesmiddelen zonder therapeutische indicatie worden vaak verkocht in tubes en dosissen (traditionele homeopathische vormen) en worden aangeduid met hun Latijnse benaming.
- Andere homeopathische geneesmiddelen hebben wel een therapeutische indicatie. Hun samenstelling (in de meeste gevallen een combinatie van meerdere geneesmiddelen) werd ontwikkeld om een bepaalde kwaal te behandelen, zoals een verkoudheid, hoest of opvliegers. In de bijsluiter of op de verpakking kan de patiënt zelf lezen in welk geval hij ze moet nemen.
Deze geneesmiddelen worden aangeboden in de vorm van tubes of dosissen, maar ook als tabletten, gel, zalf, siroop of oogdruppels. Ze dragen geen Latijnse naam maar wel een merknaam verbonden aan het laboratorium dat er eigenaar van is.
FAQ: misvattingen over homeopathie
FOUT en JUIST
Homeopathie wordt vaak verward met fytotherapie, een behandeling van ziekten met planten en kruiden.
Naast planten gebruikt homeopathie ook dierlijke stoffen (slangen- en bijengif, inktvisinkt, oesterkalk enz.) en minerale of chemische stoffen (grafiet, zwavel, kwik).
Een ander groot verschil is dat in de homeopathie de basisstof (van plantaardige, dierlijke of minerale oorsprong) wordt verdund en gedynamiseerd en dus in heel kleine dosissen wordt gebruikt. Vandaar dat men weleens spreekt van 'homeopathische dosissen' ...
FOUT
Homeopaten zijn artsen die na hun studies geneeskunde nog een gespecialiseerde opleiding homeopathie hebben gevolgd.
Naast deze homeopathische specialisten gebruiken nog talloze andere artsen homeopathische geneesmiddelen voor de behandeling van hun patiënten. Denk maar aan huisartsen, kinderartsen, gynaecologen, chirurgen of tandartsen.
Ook apothekers vervullen een belangrijke rol om homeopathie te adviseren aan patiënten, alsook verloskundigen.
JUIST
Homeopathie is ontstaan uit onderzoek en staat nog steeds centraal in de wetenschap.
Het homeopathisch onderzoek is heel actief in verschillende domeinen, zoals fundamenteel en klinisch onderzoek. In totaal zijn er bijna 6000 studies gepubliceerd in toonaangevende wetenschappelijke bladen. Ze zijn te raadplegen op Pubmed (1), de belangrijkste zoekmachine voor wetenschappelijk onderzoek ter wereld.
Wat klinisch onderzoek betreft, zijn er talrijke studies uitgevoerd, waarvan er voldoen aan de strengste normen, namelijk gerandomiseerde, gecontroleerde klinische studies versus placebo. Die studies bewijzen de werking van homeopathische geneesmiddelen in verschillende aandoeningen. Zo toonde een studie uit 2019 over astmapatiënten aan dat homeopathie, naast de klassieke behandeling, de ademhaling van deze patiënten kan verbeteren (2).
FOUT en JUIST
Een van de voordelen van homeopathische geneesmiddelen is dat ze kunnen worden voorgeschreven voor acute aandoeningen (die plots en occasioneel optreden) en chronische ziekten (die regelmatig terugkomen).
Bij acute aandoeningen moet de homeopathische behandeling slechts korte tijd worden gevolgd (enkele uren of enkele dagen) om de symptomen snel te doen verdwijnen.
Voor chronische aandoeningen schrijft de arts een homeopathische behandeling voor een langere periode voor (enkele weken) om de intensiteit en de frequentie van de aanvallen te verlichten. Dat is bijvoorbeeld het geval bij hooikoorts, chronische sinusitis, eczema en herpes.
JUIST
Homeopathie houdt juist in dat artsen een homeopathisch geneesmiddel kiezen om een aandoening of symptoom te behandelen.
Alle geneesmiddelen van Boiron zijn trouwens goedgekeurd door de gezondheidsautoriteiten. De producten hebben dus het statuut van geneesmiddel en dat staat garant voor hun kwaliteit. Gezondheidsprofessionals en patiënten weten dus dat ze betrouwbaar zijn (normen, farmaceutische controles, certificatie enz.).
Zoals bij alle geneesmiddelen is het belangrijk dat de gezondheidsprofessional de patiënt goed uitlegt hoe hij het homeopathische geneesmiddel moet gebruiken. Vraag dus advies.
JUIST
Welk homeopathisch geneesmiddel wordt voorgeschreven, dat verschilt van patiënt tot patiënt. Het hangt af van zijn of haar profiel, medische voorgeschiedenis, symptomen ... Het is dus mogelijk dat twee patiënten voor eenzelfde aandoening verschillende behandelingen krijgen.
Iedereen neemt wel dezelfde hoeveelheid granulen en globulen, ongeacht het lichaamsgewicht en de leeftijd, ongeacht of het gaat om volwassenen, kinderen of dieren (meestal 5 granulen of een globuledosis per inname).
FOUT
Als je homeopathische granulen met je handen aanraakt, verandert dat niets aan hun kwaliteit en werking.
Maar om hygiënische redenen (heel wat ziekten worden overgedragen via de handen) is het beter om de granulenteller te gebruiken. Zo kun je de granulen gemakkelijker innemen zonder ze te moeten aanraken.
FOUT
Je neemt homeopathische geneesmiddelen het best in met een lege en schone mond, indien mogelijk een tijdje vóór of na de maaltijden.
Zolang je munt of koffie niet kort vóór of na een homeopathisch geneesmiddel inneemt, hebben die geen enkele invloed op de werking van het geneesmiddel.
1 - PubMed
2 - Qutubuddin M, Singh S, Nayak C et al. Efficacy of individualized homeopathy in bronchial asthma in adults: Double-blind, randomized, placebo-controlled, clinical trial in the context of usual care. Advances in Integrative Medicine. 2019;58-65
